พังผืดหลังเสริมหน้าอก คืออะไร?

 

พังผืดหลังเสริมหน้าอก คืออะไร? ไขข้อสงสัย สัญญาณเตือน และวิธีรับมือ

สำหรับผู้ที่ตัดสินใจ เสริมหน้าอก เพื่อเพิ่มความมั่นใจและความสวยงาม ปัญหาหนึ่งที่มักสร้างความกังวลใจคือ “พังผืดหลังเสริมหน้าอก” หรือที่รู้จักกันในชื่อ ภาวะพังผืดรัดถุงซิลิโคน (Capsular Contracture) ซึ่งอาจทำให้หน้าอกแข็ง ผิดรูป และรู้สึกเจ็บปวดได้ บทความนี้จะพาคุณไปเจาะลึกว่าพังผืดคืออะไร มีอาการอย่างไร และจะรับมือกับมันได้อย่างไร

---

พังผืดหลังเสริมหน้าอก (Capsular Contracture) คืออะไร?

 

พังผืดหลังเสริมหน้าอก คือ เนื้อเยื่อพังผืดที่ร่างกายสร้างขึ้นตามธรรมชาติเพื่อล้อมรอบสิ่งแปลกปลอมที่ใส่เข้าไป ซึ่งในที่นี้คือซิลิโคนเสริมหน้าอก โดยปกติแล้วพังผืดนี้จะบางและนุ่ม ทำให้เต้านมดูเป็นธรรมชาติ แต่ในบางกรณี เนื้อเยื่อพังผืดอาจหนาขึ้น หดตัว และบีบรัดซิลิโคน ทำให้เกิดปัญหาตามมา

---

 

อาการของพังผืดหลังเสริมหน้าอก

 

ระดับความรุนแรงของภาวะพังผืดรัดถุงซิลิโคน มักจะถูกแบ่งตาม Baker Scale:

• ระดับ 1 (Grade I): หน้าอกนิ่มและดูเป็นธรรมชาติ ไม่มีความผิดปกติ
• ระดับ 2 (Grade II): หน้าอกแข็งขึ้นเล็กน้อยเมื่อสัมผัส แต่ยังคงรูปร่างเป็นธรรมชาติ ไม่รู้สึกเจ็บปวด
• ระดับ 3 (Grade III): หน้าอกแข็งขึ้นอย่างชัดเจน สัมผัสได้ถึงความผิดปกติ อาจเริ่มมีรูปทรงเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม (เช่น ซิลิโคนดูเป็นก้อน, กลมขึ้น) และอาจมีอาการเจ็บเล็กน้อย
• ระดับ 4 (Grade IV): หน้าอกแข็งมากและเจ็บปวดอย่างรุนแรง มีการผิดรูปของเต้านมอย่างชัดเจน (เช่น เต้านมบิดเบี้ยว, ผิดรูปทรงเดิม)

---

พังผืดหลังเสริมหน้าอก อันตรายไหม?

 

โดยทั่วไปแล้ว ภาวะพังผืดรัดถุงซิลิโคนไม่เป็นอันตรายถึงชีวิต ไม่ใช่โรคมะเร็ง และไม่ได้เป็นสัญญาณของโรคร้ายแรง อย่างไรก็ตาม มันสามารถส่งผลกระทบอย่างมากต่อ:

• คุณภาพชีวิต: ทำให้รู้สึกไม่สบายตัว ปวด หรือเจ็บปวดเรื้อรัง
• ความสวยงาม: ทำให้หน้าอกผิดรูป ไม่เป็นธรรมชาติ สูญเสียความมั่นใจ
• ความกังวลทางจิตใจ: ผู้ป่วยอาจรู้สึกเครียดหรือกังวลเกี่ยวกับรูปลักษณ์ของตนเอง

ในบางกรณีที่รุนแรงมาก (ระดับ 4) อาจทำให้เกิดการอักเสบเรื้อรัง หรือสร้างความเจ็บปวดจนรบกวนชีวิตประจำวัน ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการแก้ไข

---

 

สาเหตุที่ทำให้เกิดพังผืดรัดถุงซิลิโคน

 

สาเหตุที่แท้จริงยังไม่เป็นที่แน่ชัด 100% แต่มีปัจจัยหลายอย่างที่เชื่อว่าเพิ่มความเสี่ยง:

• การติดเชื้อแบคทีเรีย (Subclinical Biofilm): เป็นสาเหตุที่สำคัญที่สุดในปัจจุบัน เชื่อว่าการมีเชื้อแบคทีเรียปริมาณน้อยๆ เกาะอยู่บนผิวซิลิโคน (เรียกว่า Biofilm) สามารถกระตุ้นให้ร่างกายสร้างพังผืดหนาขึ้นได้
• ปฏิกิริยาของร่างกายต่อสิ่งแปลกปลอม: เป็นกลไกการป้องกันตามธรรมชาติของระบบภูมิคุ้มกัน
• ภาวะเลือดออก/ของเหลวคั่ง (Hematoma/Seroma): การมีเลือดหรือน้ำเหลืองคั่งรอบๆ ซิลิโคนหลังผ่าตัด อาจกระตุ้นการเกิดพังผืด
• การบาดเจ็บ/แรงกระแทก: ที่หน้าอกหลังการผ่าตัด
• พันธุกรรม: บางคนอาจมีแนวโน้มทางพันธุกรรมที่จะเกิดพังผืดได้ง่ายกว่าคนอื่น
• ชนิดของผิวซิลิโคน: ซิลิโคนผิวเรียบเคยเชื่อว่ามีความเสี่ยงสูงกว่าผิวทราย แต่ปัจจุบันซิลิโคนผิวนาโนหรือผิวโพลียูรีเทนได้เข้ามาช่วยลดความเสี่ยงนี้ได้ดีขึ้น
• ตำแหน่งการวางซิลิโคน: การวางซิลิโคนใต้กล้ามเนื้อ (Submuscular) อาจมีโอกาสเกิดพังผืดน้อยกว่าการวางเหนือกล้ามเนื้อ (Subglandular)

---

แก้ไขพังผืดหลังเสริมหน้าอกอย่างไร?

 

วิธีการแก้ไขขึ้นอยู่กับระดับความรุนแรงของพังผืด:

• วิธีไม่ผ่าตัด (สำหรับ Baker Grade I-II):
  • การนวดหน้าอก: สำหรับซิลิโคนผิวเรียบ แพทย์อาจแนะนำการนวดหน้าอกเป็นประจำ (แต่สำหรับซิลิโคนผิวทราย/นาโน/โพลียูรีเทน มักไม่แนะนำการนวดรุนแรง)
  • ยาบางชนิด: แพทย์อาจพิจารณาให้ยา เช่น ยากลุ่ม Montelukast หรือ Zafirlukast เพื่อช่วยลดการอักเสบและลดการสร้างพังผืด (ต้องทำภายใต้การดูแลของแพทย์เท่านั้น)
• วิธีผ่าตัด (สำหรับ Baker Grade III-IV):
  • Capsulectomy (การผ่าตัดเอาพังผืดออก): การผ่าตัดนำพังผืดที่รัดซิลิโคนออกทั้งหมด หรือบางส่วน
  • Capsulotomy (การผ่าเปิดพังผืด): การผ่าตัดเปิดพังผืดที่รัดอยู่ เพื่อคลายการบีบรัด
  • การเปลี่ยนซิลิโคน: อาจพิจารณาเปลี่ยนซิลิโคนเป็นยี่ห้อ รุ่น หรือพื้นผิวอื่น (เช่น จากผิวเรียบเป็นผิวโพลียูรีเทน หรือผิวนาโน) หรือเปลี่ยนตำแหน่งการวาง (เช่น จากเหนือกล้ามเนื้อไปใต้กล้ามเนื้อ)

---

วิธีป้องกันพังผืดหลังเสริมหน้าอก

 

• เลือกศัลยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ: ที่มีประสบการณ์และใช้เทคนิคการผ่าตัดที่ปราศจากเชื้อ ลดการบาดเจ็บต่อเนื้อเยื่อ
• เลือกซิลิโคนที่เหมาะสม: ปรึกษาแพทย์เกี่ยวกับประเภทซิลิโคนและพื้นผิวที่ช่วยลดความเสี่ยงพังผืด (เช่น ผิว Softplus : Silimed)
• ดูแลหลังผ่าตัดอย่างเคร่งครัด: ปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์อย่างละเอียด (เช่น การรับประทานยา, การดูแลแผล, การสวมซัพพอร์ตบรา)
• ความสะอาดในห้องผ่าตัด: เลือกคลินิก/โรงพยาบาลที่ได้มาตรฐานเรื่องความสะอาดปราศจากเชื้อ เพื่อลดความเสี่ยงการติดเชื้อ

---

สรุป

 

ภาวะ พังผืดหลังเสริมหน้าอก เป็นข้อกังวลสำคัญที่สามารถเกิดขึ้นได้ แต่ไม่เป็นอันตรายถึงชีวิต และสามารถลดความเสี่ยงหรือแก้ไขได้ หากคุณกังวลเกี่ยวกับปัญหานี้ ควรปรึกษาศัลยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญเพื่อรับคำแนะนำที่ถูกต้องและเหมาะสมกับคุณที่สุด เพื่อให้คุณมีหน้าอกที่สวยงาม นิ่มนวล และมั่นใจในระยะยาว

---